Phaseolus vulgaris (Phaseolus vulgaris): οδηγός φροντίδας

Πώς να φροντίσετε Phaseolus vulgaris

Πότισμα

Το Phaseolus vulgaris (κοινό φασόλι) θέλει σταθερή υγρασία στο χώμα, ειδικά από την ανθοφορία έως το σχηματισμό των λοβών. Η ανομοιόμορφη πότισμα προκαλεί πτώση ανθέων και σκληρούς λοβούς. Ποτίζετε στη βάση του φυτού, όχι στα φύλλα, για να αποφύγετε μυκητιασικές ασθένειες.

Χρειάζεται πότισμα σήμερα;

Βάλτε το δάχτυλό σας στο χώμα μέχρι την πρώτη άρθρωση. Αν είναι στεγνό, ποτίστε. Αν είναι ακόμη δροσερό και υγρό, περιμένετε. Μια εναλλακτική δοκιμή είναι να σηκώσετε το γλάστρα: αν είναι ελαφριά, το χώμα έχει στεγνώσει.

Ποτίζετε αργά και βαθιά μέχρι να βγει νερό από την αποστράγγιση. Ένα ελαφρύ ράντισμα κάθε μέρα αφήνει τις ρίζες επιφανειακές και το φυτό ευάλωτο στη ζέστη.

Υπερβολικό πότισμα

Το φασόλι έχει βαθιές ρίζες που χρειάζονται αέρα, και το νερό που μένει στο χώμα τις πνίγει γρήγορα. Η υπερβολική υγρασία ευνοεί τη σήψη των ριζών και τους μύκητες, ιδιαίτερα σε βαριά χώματα.

Συμπτώματα: Κίτρινα φύλλα που πέφτουν, μαλακός και σκουρόχρωμος μίσχος κοντά στο χώμα, μυρωδιά μούχλας και ξαφνικός μαρασμός παρά την υγρασία.

Λύσεις: Σταματήστε το πότισμα και αφήστε το χώμα να στεγνώσει έως την πρώτη άρθρωση. Βελτιώστε την αποστράγγιση με άμμο ή περλίτη και βεβαιωθείτε ότι η γλάστρα έχει τρύπες. Αφαιρέστε τα σάπια φύλλα και τους μαυρισμένους μίσχους.

Ανεπαρκές πότισμα

Τα φασόλια αναπτύσσουν λοβούς πολύ γρήγορα και χρειάζονται συνεχή νερό για να γεμίσουν. Η ξηρασία κατά την ανθοφορία προκαλεί πτώση των ανθέων πριν γίνουν καρποί.

Συμπτώματα: Μαραμένα φύλλα που ανακάμπτουν το βράδυ, σκληρά ή ζαρωμένα φύλλα, πτώση ανθέων και μικροί, ινώδεις λοβοί.

Λύσεις: Ποτίστε βαθιά και αργά μέχρι να βραχεί όλο το χώμα της ρίζας. Για κήπο, προσθέστε στρώμα οργανικής ύλης γύρω από τη βάση για να συγκρατεί την υγρασία. Ελέγχετε καθημερινά τις ζεστές μέρες του καλοκαιριού.

Φως

Το Phaseolus vulgaris είναι φυτό ηλιόλουστου κήπου που παράγει περισσότερα άνθη και λοβούς όταν δέχεται πολύ ήλιο. Στη σκιά αναπτύσσεται με λεπτούς βλαστούς και λίγους καρπούς. Η θερμοκρασία πρέπει να είναι πάνω από 15 °C για καλή ανάπτυξη.

Ιδανικά: Πλήρης ήλιος · 6-8 ώρες άμεσου ηλιακού φωτός ημερησίως
Αντέχει: Πλήρης ήλιος, Ημισκιά
Η καλύτερη θέση στο δωμάτιο: Στο παράθυρο
Τεχνητός φωτισμός: Σε εσωτερικό χώρο, χρησιμοποιήστε φυτολάμπα πλήρους φάσματος για 12 έως 14 ώρες ημερησίως, τοποθετημένη 20 έως 30 εκατοστά πάνω από το φυτό. Χωρίς επαρκές φως, τα φυτά μακραίνουν και δεν καρποφορούν.

Πολύ λίγο φως

Το φασόλι χρειάζεται έντονο ηλιακό φως για να παράγει σάκχαρα που τροφοδοτούν τους λοβούς. Με λίγο φως, οι βλαστοί τεντώνονται αναζητώντας φωτισμό και η καρποφορία σχεδόν σταματά.

Συμπτώματα: Μακριοί, αδύναμοι βλαστοί που γέρνουν προς το φως, χλωμά φύλλα με μικρό μέγεθος, λίγα ή καθόλου άνθη και πτώση ανθέων.

Λύσεις: Μετακινήστε το φυτό σε πιο ηλιόλουστη θέση, στο νότιο ή δυτικό παράθυρο. Στον κήπο, επιλέξτε σημείο χωρίς σκιά από δέντρα ή κτίρια. Αν η θέση δεν αλλάζει, προσθέστε φυτολάμπα.

Πολύς ήλιος

Σε πολύ ζεστό και έντονο ήλιο, ειδικά σε γλάστρα που θερμαίνεται, το φασόλι μπορεί να καεί και να χάσει νερό γρήγορα. Η υψηλή θερμότητα επηρεάζει και τη γονιμοποίηση των ανθέων.

Συμπτώματα: Καμένες, ασπρισμένες ή καφέ κηλίδες στα φύλλα, ζάρες και μαρασμός τα μεσημβρινά, και πτώση ανθέων σε θερμοκρασίες πάνω από 30 °C.

Λύσεις: Σκιάστε το φυτό με διαφανές ύφασμα τις πιο ζεστές ώρες του μεσημεριού. Αυξήστε τη συχνότητα ποτίσματος τις θερμές μέρες. Στη γλάστρα, μετακινήστε την σε πιο δροσερή θέση όταν ο καύσωνας διαρκεί.

Θερμοκρασία

Το κοινό φασόλι (Phaseolus vulgaris) είναι ετήσιο φυτό θερμών εποχών. Οι σπόροι δεν βλασταίνουν σε κρύο έδαφος και τα νεαρά φυτά καταστρέφονται από τον παγετό. Σπείρετε μόνο όταν το έδαφος έχει ζεσταθεί στους 15 °C ή περισσότερο, συνήθως από τέλη Απριλίου έως Ιούνιο στο βόρειο ημισφαίριο.

Ιδανικά: 16–27 °C
Αντέχει: 4–35 °C
Ζώνες ανθεκτικότητας: Ετήσιο, ευαίσθητο στον παγετό (καλλιεργείται ως ετήσιο σε όλες τις ζώνες)

Λίπανση

Το Phaseolus vulgaris είναι όσπριο και συνεργάζεται με βακτήρια που δεσμεύουν άζωτο από τον αέρα στις ρίζες του. Γι' αυτό χρειάζεται λίγο άζωτο και περισσότερο φώσφορο και κάλιο για καλή ανθοφορία και σχηματισμό λοβών.

Λίπασμα βραδείας αποδέσμευσης: Μία εφαρμογή ώριμης κομπόστας ή οργανικού λιπάσματος πριν τη σπορά την άνοιξη αρκεί. Δεν χρειάζεται επιπλέον αργής αποδέσμευσης.
Ώριμη κομπόστα, Καλά σαπισμένη κοπριά, Λίπασμα με χαμηλή περιεκτικότητα σε άζωτο και υψηλή σε φώσφορο και κάλιο, Λιπάσματα για ντομάτες ή άλλα λαχανικά καρπών, Οστεάλευρο για φώσφορο

Χώμα

Το φασόλι θέλει καλά αποστραγγιζόμενο χώμα με επαρκή οργανική ουσία. Αποφεύγετε βαρύ, συμπαγές χώμα που κρατά νερό.

Ελαφρύ υπόστρωμα λαχανικών: Τύρφη ή κομπόστα φύλλων με περλίτη και λίγη άμμο
Χώμα κήπου με οργανική ουσία: Χώμα κήπου ανακατεμένο με ώριμη κοπριά ή κομπόστα σε αναλογία 1:1
Ουδέτερο αμμώδες χώμα: Χώμα κήπου με άμμο και κομπόστα, καλό για αποστράγγιση
pH 6–7

Μεταφύτευση

Το φασόλι είναι ετήσιο φυτό με ευαίσθητο ριζικό σύστημα. Η μεταφύτευση φυτών που έχουν ήδη αναπτυχθεί συχνά τα καθυστερεί, γι' αυτό προτιμάται η άμεση σπορά στο τελικό σημείο.

Κάθε πότε: Δεν απαιτείται επαναφύτευση. Το φασόλι (Phaseolus vulgaris) σπέρνεται απευθείας στο τελικό σημείο κάθε άνοιξη ή στις αρχές του καλοκαιριού, μία φορά ανά καλλιεργητική περίοδο.
Νέα γλάστρα: Για καλλιέργεια σε γλάστρα, επιλέξτε δοχείο με βάθος και διάμετρο τουλάχιστον 30 εκ., ώστε οι ρίζες του φασολιού να έχουν χώρο.
Πότε μεταφυτεύεται: Άνοιξη, Καλοκαίρι

Πώς να μεταφυτέψεις

Γεμίστε το κάτω μέρος της γλάστρας με υπόστρωμα
Τοποθετήστε το σπορόφυτο στο κέντρο, στο ίδιο βάθος που ήταν στο προηγούμενο δοχείο
Γεμίστε με υπόστρωμα γύρω από τη ρίζα και πιέστε ελαφρά
Ποτίστε καλά ώστε να κατακαθίσει το χώμα

Κλάδεμα

Η κοινή φασολιά δεν χρειάζεται συστηματικό κλάδεμα. Το κλάδεμα περιορίζεται στην αφαίρεση χαλασμένων ή αρρωστημένων μερών και, στις αναρριχώμενες ποικιλίες, στο κόψιμο της κορυφής όταν φτάσουν στο επιθυμητό ύψος.

Πότε κλαδεύεται: Άνοιξη, Καλοκαίρι

Πώς να κλαδέψεις

Αφαιρέστε τα κίτρινα, καφέ ή κηλιδωμένα φύλλα με καθαρό κόψιμο λίγα εκατοστά πάνω από τη βάση τους.
Στις αναρριχώμενες ποικιλίες, κόψτε την κορυφή του βλαστού όταν φτάσει στην κορυφή του στηρίγματος ή όταν έχει ξεπεράσει το επιθυμητό ύψος.
Τσιμπήστε τις πλάγιες ακραίες άκρες των βλαστών μόλις εμφανιστούν, ώστε το φυτό να διακλαδωθεί λίγο περισσότερο.
Αφαιρέστε τα ξεραμένα ή χαλασμένα λοβάρια για να μην ταλαιπωρούνται τα υγιή και για να συνεχίσει το φυτό να ανθίζει.
Μην κόβετε περισσότερο από το ένα τέταρτο της φυλλικής μάζας του φυτού ταυτόχρονα, γιατί το φυτό χρειάζεται φύλλα για τη φωτοσύνθεση.

Πολλαπλασιασμός

Άμεση σπορά σπόρων · Άνοιξη, Καλοκαίρι

Περιμένετε να περάσουν οι τελευταίοι παγετοί και να φτάσει η θερμοκρασία του εδάφους τους 15°C τουλάχιστον, γιατί η κοινή φασολιά δεν αντέχει το κρύο.
Σπείρετε τους σπόρους σε βάθος 3 έως 4 cm. Αφήστε περίπου 10 cm ανάμεσα στους σπόρους για τις αναρριχώμενες ποικιλίες και 15 cm για τις θαμνώδεις.
Ποτίστε ελαφρά μετά τη σπορά και κρατήστε το χώμα υγρό, χωρίς να λιμνάζει νερό, μέχρι να βγουν τα φύλλα, συνήθως σε 7 έως 10 ημέρες.
Όταν τα σπορόφυτα αποκτήσουν δύο αληθινά φύλλα, αφαιρέστε τα πιο αδύναμα ώστε να μείνει ένα φυτό σε κάθε θέση.

Διαδοχική σπορά για συνεχή συγκομιδή · Καλοκαίρι

Σπείρετε μια νέα σειρά φασολιών κάθε 3 έως 4 εβδομάδες, από την άνοιξη μέχρι τα μέσα του καλοκαιριού.
Χρησιμοποιήστε την ίδια τεχνική άμεσης σποράς, σε διαφορετική θέση του κήπου κάθε φορά.
Σταματήστε τις νέες σπορές περίπου 10 με 12 εβδομάδες πριν από τον πρώτο φθινοπωρινό παγετό, ώστε τα τελευταία λοβάρια να προλάβουν να ωριμάσουν.

Συλλογή και αποθήκευση σπόρων · Φθινόπωρο

Αφήστε μερικά λοβάρια να ωριμάσουν πλήρως στο φυτό, μέχρι να γίνουν ξερά, καφέ και να ακούγονται οι σπόροι μέσα τους όταν τα κουνάτε.
Κόψτε τα ξερά λοβάρια, ανοίξτε τα και αφαιρέστε τους σπόρους.
Απλώστε τους σπόρους σε χαρτί σε ένα ξηρό, αεριζόμενο μέρος για 2 εβδομάδες ώστε να στεγνώσουν εντελώς.
Αποθηκεύστε τους σε χάρτινο φάκελο με ετικέτα, σε δροσερό και σκοτεινό μέρος. Η κοινή φασολιά είναι κυρίως αυτογονιμοποιούμενη, οπότε οι σπόροι των ανοιχτής επικονίασης ποικιλιών διατηρούν συνήθως τα χαρακτηριστικά του φυτού μητέρας.

Μην μουλιάζετε τους σπόρους για πολλές ώρες πριν τη σπορά. Ένα μικρό μούλιασμα σε χλιαρό νερό για λίγες ώρες βοηθά, αλλά υπερβολική εμβάπτιση μπορεί να προκαλέσει σήψη.

Σχετικά Phaseolus vulgaris

Γνωστό και ως: κοινό φασόλι, γαλλικό φασόλι, φασόλι κήπου, φασόλι μαύρο

Τύπος φυτού: ετήσιο αναρριχώμενο ή θαμνώδες φυτό, όσπριο, λαχανικό
Διάρκεια ζωής: ετήσιο
Εξάπλωση: Εγγενές στη Μεσοαμερική και τις ορεινές περιοχές των Άνδεων της Νότιας Αμερικής.
Ύψος ενήλικου φυτού: 0,3 έως 3 m, ανάλογα με την ποικιλία (θαμνώδη ή αναρριχώμενα)
Εποχή ανθοφορίας: Καλοκαίρι

Κατοικίδια · Άνθρωποι

Κατοικίδια: Ελαφρώς τοξικό · Άνθρωποι: Ελαφρώς τοξικό. Τα ωμά ή ανεπαρκώς μαγειρεμένα σπέρματα και οι κάψες περιέχουν φυτοαιμαγκλουτινίνη, μια λεκτίνη που προκαλεί έμετο και διάρροια. Το βρασμένο φασόλι είναι ασφαλές για άνθρωπο, ενώ τα κατοικίδια μπορεί να εμφανίσουν ήπια γαστρεντερικά συμπτώματα αν καταναλώσουν ωμά φυτικά μέρη.

Συνηθισμένα προβλήματα

Σήψη ριζών: Προκαλείται από υπερπότισμα και κακή αποστράγγιση, με αποτέλεσμα μαρασμό και σάπια βάση βλαστού.
Αφίδες: Τρέφονται από τους νεαρούς βλαστούς και τα φύλλα, εκκρίνοντας μελίτωμα που ευνοεί τη μαυρίλα.
Ανθρακνωσία: Μυκητιασική ασθένεια με σκούρες κηλίδες στα φύλλα και τις κάψες, που εξαπλώνεται σε υγρό καιρό.
Ιός του μωσαϊκού του φασολιού: Ιική ασθένεια που μεταδίδεται από αφίδες, προκαλώντας στρέβλωση και ανοιχτόχρωμα φύλλα.
Τετράνυχος: Μικροσκοπικό αράχνιο που προκαλεί κιτρίνισμα και ασημί στίγματα στα φύλλα σε ξηρές συνθήκες.

Χρήσεις

Καλλιεργείται κυρίως ως τροφικό φυτό για τις κάψες και τα ξηρά σπέρματα, που αποτελούν βασική πηγή πρωτεΐνης σε πολλές κουζίνες του κόσμου. Χρησιμοποιείται επίσης για ζωοτροφή και ως ανθοφόρο φυτό σε καλλιέργειες κήπου.

Τρώγεται;

Οι τρυφερές κάψες τρώγονται μαγειρεμένες ή ωμές όταν είναι ώριμες, ενώ τα ξηρά σπέρματα πρέπει να βράζονται καλά πριν από την κατανάλωση. Τα ωμά σπέρματα είναι τοξικά.

Ιστορία και θρύλοι

Η καλλιέργειά του ξεκίνησε στη Μεσοαμερική και τις Άνδεις πριν από περισσότερα από επτά χιλιάδες χρόνια, και αποτελούσε μαζί με το καλαμπόκι και την κολοκύθα τη βάση της γεωργίας των Ιθαγενών. Στην Ευρώπη έφτασε μετά την άφιξη του Κολόμβου, και σύντομα έγινε βασικό τρόφιμο της ηπείρου.

Το ήξερες;

Τα κόκκινα φασόλια που καταναλώνονται ωμά μπορούν να προκαλέσουν σοβαρή δηλητηρίαση, ενώ η απλή βρασμένη προετοιμασία καταστρέφει σχεδόν πλήρως την τοξίνη.

Συχνές ερωτήσεις

Κάθε πότε ποτίζω Phaseolus vulgaris;

κάθε 3 ημέρες. Το Phaseolus vulgaris (κοινό φασόλι) θέλει σταθερή υγρασία στο χώμα, ειδικά από την ανθοφορία έως το σχηματισμό των λοβών. Η ανομοιόμορφη πότισμα προκαλεί πτώση ανθέων και σκληρούς λοβούς. Ποτίζετε στη βάση του φυτού, όχι στα φύλλα, για να αποφύγετε μυκητιασικές ασθένειες. Βάλτε το δάχτυλό σας στο χώμα μέχρι την πρώτη άρθρωση. Αν είναι στεγνό, ποτίστε. Αν είναι ακόμη δροσερό και υγρό, περιμένετε. Μια εναλλακτική δοκιμή είναι να σηκώσετε το γλάστρα: αν είναι ελαφριά, το χώμα έχει στεγνώσει.

Πόσο φως χρειάζεται Phaseolus vulgaris;

Πλήρης ήλιος (6-8 ώρες άμεσου ηλιακού φωτός ημερησίως). Το Phaseolus vulgaris είναι φυτό ηλιόλουστου κήπου που παράγει περισσότερα άνθη και λοβούς όταν δέχεται πολύ ήλιο. Στη σκιά αναπτύσσεται με λεπτούς βλαστούς και λίγους καρπούς. Η θερμοκρασία πρέπει να είναι πάνω από 15 °C για καλή ανάπτυξη.

Ποια θερμοκρασία προτιμά Phaseolus vulgaris;

16–27 °C. Το κοινό φασόλι (Phaseolus vulgaris) είναι ετήσιο φυτό θερμών εποχών. Οι σπόροι δεν βλασταίνουν σε κρύο έδαφος και τα νεαρά φυτά καταστρέφονται από τον παγετό. Σπείρετε μόνο όταν το έδαφος έχει ζεσταθεί στους 15 °C ή περισσότερο, συνήθως από τέλη Απριλίου έως Ιούνιο στο βόρειο ημισφαίριο.

Είναι Phaseolus vulgaris τοξικό για γάτες και σκύλους;

Είναι ελαφρώς τοξικό για γάτες και σκύλους. Τα ωμά ή ανεπαρκώς μαγειρεμένα σπέρματα και οι κάψες περιέχουν φυτοαιμαγκλουτινίνη, μια λεκτίνη που προκαλεί έμετο και διάρροια. Το βρασμένο φασόλι είναι ασφαλές για άνθρωπο, ενώ τα κατοικίδια μπορεί να εμφανίσουν ήπια γαστρεντερικά συμπτώματα αν καταναλώσουν ωμά φυτικά μέρη.

Ποια είναι τα πιο συχνά προβλήματα του φυτού Phaseolus vulgaris;

Σήψη ριζών: Προκαλείται από υπερπότισμα και κακή αποστράγγιση, με αποτέλεσμα μαρασμό και σάπια βάση βλαστού. Αφίδες: Τρέφονται από τους νεαρούς βλαστούς και τα φύλλα, εκκρίνοντας μελίτωμα που ευνοεί τη μαυρίλα. Ανθρακνωσία: Μυκητιασική ασθένεια με σκούρες κηλίδες στα φύλλα και τις κάψες, που εξαπλώνεται σε υγρό καιρό. Ιός του μωσαϊκού του φασολιού: Ιική ασθένεια που μεταδίδεται από αφίδες, προκαλώντας στρέβλωση και ανοιχτόχρωμα φύλλα. Τετράνυχος: Μικροσκοπικό αράχνιο που προκαλεί κιτρίνισμα και ασημί στίγματα στα φύλλα σε ξηρές συνθήκες.

Πότε μεταφυτεύω Phaseolus vulgaris;

Δεν απαιτείται επαναφύτευση. Το φασόλι (Phaseolus vulgaris) σπέρνεται απευθείας στο τελικό σημείο κάθε άνοιξη ή στις αρχές του καλοκαιριού, μία φορά ανά καλλιεργητική περίοδο.. Το φασόλι είναι ετήσιο φυτό με ευαίσθητο ριζικό σύστημα. Η μεταφύτευση φυτών που έχουν ήδη αναπτυχθεί συχνά τα καθυστερεί, γι' αυτό προτιμάται η άμεση σπορά στο τελικό σημείο.

Πώς πολλαπλασιάζω Phaseolus vulgaris;

Άμεση σπορά σπόρων, Διαδοχική σπορά για συνεχή συγκομιδή, Συλλογή και αποθήκευση σπόρων. Περιμένετε να περάσουν οι τελευταίοι παγετοί και να φτάσει η θερμοκρασία του εδάφους τους 15°C τουλάχιστον, γιατί η κοινή φασολιά δεν αντέχει το κρύο. Σπείρετε τους σπόρους σε βάθος 3 έως 4 cm. Αφήστε περίπου 10 cm ανάμεσα στους σπόρους για τις αναρριχώμενες ποικιλίες και 15 cm για τις θαμνώδεις. Ποτίστε ελαφρά μετά τη σπορά και κρατήστε το χώμα υγρό, χωρίς να λιμνάζει νερό, μέχρι να βγουν τα φύλλα, συνήθως σε 7 έως 10 ημέρες. Όταν τα σπορόφυτα αποκτήσουν δύο αληθινά φύλλα, αφαιρέστε τα πιο αδύναμα ώστε να μείνει ένα φυτό σε κάθε θέση.

Πώς γράφτηκε αυτός ο οδηγός

Το Verdiss γράφει κάθε οδηγό με τεχνητή νοημοσύνη από βοτανικές πηγές και ελέγχει το είδος στο iNaturalist και στο Plants of the World Online (Kew). Οι αναγνώστες μπορούν να βαθμολογήσουν κάθε οδηγό στην εφαρμογή.

Πηγές

Οι πληροφορίες του Verdiss είναι γενικές οδηγίες. Μην τρως ποτέ ένα φυτό και μην το χρησιμοποιείς ως φάρμακο με βάση μια εφαρμογή: ρώτα έναν ειδικό.

Phaseolus vulgaris

Με λίγα λόγια