วิธีดูแลVitis vinifera
การรดน้ำ
องุ่นยุโรป (Vitis vinifera) ต้องการน้ำลึกและสม่ำเสมอในช่วงที่กำลังเจริญเติบโตและติดผล แต่ไม่ชอบดินแฉะ ควรรดให้ซึมลึกลงถึงราก แล้วปล่อยให้หน้าดินแห้งก่อนรดครั้งถัดไป ช่วงองุ่นกำลังเปลี่ยนสีและสุก ควรลดน้ำลงเพื่อให้ผลมีรสหวานเข้มข้นขึ้นและลดการแตกของผล
วันนี้ต้องรดน้ำไหม?
ใช้นิ้วจิ้มลงในดินลึกประมาณ 5 เซนติเมตรใกล้โคนต้น ถ้าดินยังชื้นอยู่แสดงว่ายังไม่ต้องรด ถ้าแห้งร่วนแล้วจึงรด สำหรับองุ่นปลูกในกระถาง ให้ยกกระถางดูน้ำหนัก ถ้าเบาผิดปกติแสดงว่าดินแห้งแล้ว
องุ่นมีรากลึกมาก จึงควรรดน้ำน้อยครั้งแต่รดให้ซึมลึก ดีกว่ารดทุกวันแบบตื้นๆ
รดน้ำมากเกินไป
องุ่นยุโรปมีรากที่ไวต่อการขาดอากาศ เมื่อดินแฉะนานเกินไปรากจะเน่าได้ง่าย และโรครากเน่าเป็นปัญหาสำคัญของไม้เลื้อยชนิดนี้ นอกจากนี้ความชื้นสูงยังส่งเสริมโรคราแป้งและโรคราน้ำค้างบนใบและผลอีกด้วย
อาการ: ใบเหลืองและร่วง โคนต้นหรือลำต้นส่วนล่างนิ่มและมีกลิ่นเหม็น ผลอาจแตกหรือเป็นรสจืด ดินเปียกชื้นตลอดเวลา มีราขาวบนใบหรือผิวผล
วิธีแก้ไข: หยุดรดน้ำทันทีและปล่อยให้ดินแห้งลงก่อน ตัดส่วนที่เน่าออกด้วยกรรไกรที่ฆ่าเชื้อแล้ว ปรับปรุงดินให้ระบายน้ำดีขึ้นด้วยการผสมกรวดหรือปุ๋ยหมัก ตัดแต่งกิ่งที่หนาแน่นเพื่อให้อากาศถ่ายเท และพ่นสารป้องกันเชื้อราที่เหมาะกับพืชไร่ผลไม้เมื่อจำเป็น
รดน้ำน้อยเกินไป
องุ่นยุโรปเป็นพืชที่ทนแล้งได้ดีเมื่อโตเต็มที่ แต่ต้นอ่อนและองุ่นที่ปลูกในกระถางต้องการน้ำสม่ำเสมอ เพราะรากตื้นกว่าต้นที่โตแล้วและจะเสียน้ำได้รวดเร็วในช่วงอากาศร้อน การขาดน้ำในช่วงติดผลจะทำให้ผลเล็กและไม่สม่ำเสมอ
อาการ: ใบเหี่ยวและห้อยลง ขอบใบแห้งเป็นสีน้ำตาล ใบร่วงก่อนเวลา ผลเล็ก เหี่ยว และหยุดโต ดินแห้งแข็งและแยกออกจากขอบกระถาง
วิธีแก้ไข: รดน้ำให้ซึมลึกอย่างช้าๆ โดยให้น้ำเข้าถึงรากลึก ทำแอ่งรอบโคนต้นเพื่อกักน้ำไม่ให้ไหลทิ้ง คลุมดินด้วยฟางหรือเศษไม้เพื่อลดการระเหย และตรวจดูน้ำทุกสัปดาห์ในช่วงอากาศร้อนหรือช่วงติดผล
แสงแดด
องุ่นยุโรปเป็นไม้เลื้อยที่ต้องการแสงแดดจัดเพื่อสร้างน้ำตาลในผลและทำให้ไม้เถาแก่และสมบูรณ์ ในที่ร่มมากเกินไปองุ่นจะเจริญเติบโตแบบใบเขียวอวบแต่ให้ผลน้อยและรสไม่หวาน ควรปลูกในตำแหน่งที่รับแดดตลอดวันและมีลมพัดผ่านเพื่อลดความชื้นบนใบ
- เหมาะที่สุด: แดดจัด · 6-8 ชั่วโมงต่อวันของแสงแดดตรง
- ทนได้: แดดจัด, แดดรำไร
- ตำแหน่งที่ดีที่สุดในห้อง: ริมหน้าต่าง
- แสงไฟเทียม: ถ้าปลูกในร่มต้องใช้หลอดไฟปลูกพืชชนิดเต็มสเปกตรัมที่มีกำลังสูง วางไว้เหนือต้นประมาณ 30 ถึง 60 เซนติเมตร และเปิดวันละ 12 ถึง 14 ชั่วโมง องุ่นที่ปลูกในบ้านมักให้ผลน้อยจึงควรคาดหวังแค่การเติบโตของใบและเถาเป็นหลัก
แสงน้อยเกินไป
องุ่นยุโรปต้องการพลังงานจากแสงจำนวนมากเพื่อสร้างน้ำตาลไปสะสมในผลและเถา เมื่อได้รับแสงน้อยเกินไปการสังเคราะห์แสงจะลดลง ทำให้ต้นยืดยาวหาแสงและให้ผลที่เปรี้ยวและไม่หวาน
อาการ: ข้อปล้องยืดยาว ใบมีขนาดเล็กและสีเขียวจาง ไม่ออกช่อดอกหรือช่อดอกน้อย ผลเล็กและมีรสเปรี้ยว การเจริญเติบโตช้าลงโดยรวม
วิธีแก้ไข: ย้ายต้นไปไว้ในตำแหน่งที่รับแดดจัดมากขึ้น เช่น ทางทิศใต้ของอาคารหรือบริเวณกลางแจ้ง ตัดแต่งกิ่งและใบที่บังแสงซึ่งกันและกันออก และใช้หลอดไฟปลูกพืชเสริมหากปลูกในร่ม
แดดจัดเกินไป
แม้องุ่นยุโรปจะชอบแดดจัด แต่ในอากาศร้อนจัดและแดดแรงต่อเนื่องใบและผลอาจได้รับความเสียหายได้ โดยเฉพาะเมื่อดินแห้งและรากไม่สามารถดูดน้ำทันความร้อนได้ ผลองุ่นที่อยู่นอกใบบังมักได้รับผลกระทบมากที่สุด
อาการ: ใบไหม้เป็นจุดสีน้ำตาลหรือขาวซีด ผลเหี่ยวหรือเกิดรอยไหม้ที่ด้านที่ถูกแดด ใบเหี่ยวและม้วนขึ้นในช่วงบ่าย ผลสุกไม่สม่ำเสมอ
วิธีแก้ไข: ให้ใบบังผลบางส่วนด้วยการตัดแต่งใบให้เหมาะสม รดน้ำให้เพียงพอในช่วงที่แดดแรงโดยเฉพาะช่วงเช้า และคลุมดินเพื่อลดความร้อนที่โคนต้น หากอยู่ในภาชนะให้ย้ายไปที่มีแดดรำไรช่วงบ่ายในฤดูร้อนจัด
อุณหภูมิ
องุ่นยุโรป Vitis vinifera ชอบอากาศอบอุ่นและแห้งในฤดูร้อน ต้องการแสงแดดจัดอย่างน้อย 6-8 ชั่วโมงต่อวัน และฤดูหนาวที่มีช่วงพักตัวอย่างน้อย 1-2 เดือนที่อุณหภูมิต่ำกว่า 10 องศาเซลเซียส เพื่อให้ออกผลดีในฤดูถัดไป พันธุ์ส่วนใหญ่ทนหนาวได้ดีเมื่อพักตัวแล้ว แต่ยอดอ่อนที่แตกใหม่จะเสียหายง่ายจากน้ำค้างแข็งปลายฤดูหนาว
- เหมาะที่สุด: 15–30 °C
- ทนได้: -20–40 °C
- โซนความทนหนาว: 5-9
การใส่ปุ๋ย
องุ่นยุโรป Vitis vinifera ต้องการปุ๋ยไม่มากนัก ควรเน้นฟอสฟอรัสและโพแทสเซียมมากกว่าไนโตรเจน เพราะไนโตรเจนมากเกินไปทำให้เถาและใบเจริญมากแต่ผลเล็กและมีรสไม่หวาน ให้ปุ๋ยเฉพาะช่วงที่ต้นกำลังแตกใบและติดผล แล้วหยุดในช่วงปลายฤดูร้อนเพื่อให้เถาแก่ตัวก่อนหนาว
- ปุ๋ยละลายช้า: ใส่ปุ๋ยคอกหรือปุ๋ยเม็ดสโลว์รีลีสปีละครั้งในต้นฤดูใบไม้ผลิ ประมาณเดือนมีนาคมถึงเมษายน ก่อนตาแตกใบ หรือ ไม่จำเป็นหากดินอุดมสมบูรณ์อยู่แล้ว
- ปุ๋ยคอกเน่าสลายตัวดี เช่น มูลวัวหรือมูลไก่, ปุ๋ยเคมีสูตรสมดุลหรือสูตรไนโตรเจนต่ำ เช่น 5-10-10, ปุ๋ยโพแทสเซียมสูงสำหรับผลไม้ เพื่อช่วยให้ผลหวานและสุก, ปุ๋ยเม็ดสโลว์รีลีสสำหรับองุ่น
ดิน
องุ่นยุโรปชอบดินที่ระบายน้ำดีเป็นพิเศษและไม่เก็บน้ำขัง รากที่อยู่ในดินชื้นแฉะนานเกินไปเสี่ยงต่อการเน่า ดินควรมีอินทรียวัตถุพอประมาณและมีความเป็นกรดอ่อนถึงกลางถึงเป็นกลางเล็กน้อย ซึ่งช่วยให้รากดูดธาตุอาหารได้ดี
- ดินผสมระบายน้ำดี (Loamy Mix): ดินร่วนปนทราย 50% ผสมกรวดหรือเพอร์ไลต์ 20% และปุ๋ยคอกที่ย่อยสลายแล้ว 30% เหมาะกับการปลูกในกระถางและแปลงที่ดินหนัก
- ดินผสมสำหรับกระถาง (Container Mix): พีทมอสหรือใยมะพร้าว 40% เพอร์ไลต์หรือหินภูเขาไฟ 30% ดินร่วน 30% ใส่ปุ๋ยละลายช้าตามคำแนะนำบนฉลาก
- ดินปลูกแปลงที่ดินเหนียว (Amended Clay): ผสมทรายหยาบและกรวดขนาดเล็กลงในดินเหนียวประมาณ 30-40% พร้อมปุ๋ยคอก 20% เพื่อลดการอัดแน่นและการขังน้ำ
- pH 6–7.5
การเปลี่ยนกระถาง
องุ่นยุโรปมีระบบรากลึกและไวต่อการขังน้ำ การย้ายกระถางควรทำตอนต้นฤดูใบไม้ผลิเมื่อยอดเริ่มแตกและอุณหภูมิอยู่ราว 15-20°C เพื่อให้รากฟื้นตัวได้เร็ว หลีกเลี่ยงการย้ายขณะอากาศหนาวจัดหรือช่วงที่ต้นกำลังออกผล
- ความถี่: ทุก 2-3 ปี หรือเมื่อรากเริ่มแน่นกระถางและชะลอการเจริญเติบโต (องุ่นยุโรป Vitis vinifera)
- กระถางใหม่: เลือกกระถางใหญ่กว่าเดิมประมาณ 5-7 ซม. ต่อด้าน ควรมีรูระบายน้ำขนาดใหญ่อย่างน้อยหนึ่งรู ระยะแรกเหมาะกับกระถางขนาด 30-40 ซม. สำหรับต้นอ่อนหรือต้นที่ปลูกในภาชนะ
- ช่วงเวลาเปลี่ยนกระถาง: ฤดูใบไม้ผลิ
วิธีเปลี่ยนกระถาง
- ค่อยๆ พลิกกระถางเก่าและดึงต้นออกมาอย่างนุ่มนวล หากติดแน่นให้เคาะข้างกระถางเบาๆ
- คลายดินรอบรากเบาๆ ตัดรากที่เน่าหรือเป็นสีดำออกด้วยกรรไกรที่ฆ่าเชื้อแล้ว และคลายรากที่วนเป็นวงกลมออก
- วางชั้นดินผสมก้นกระถางใหม่ให้พอดีจนระดับโคนต้นอยู่ต่ำกว่าขอบกระถางประมาณ 2-3 ซม.
- วางต้นองุ่นให้ตรงกลาง เติมดินรอบราก กดเบาๆ เพื่อไล่อากาศออก แต่อย่ากดแรงจนรากเสียหาย
- รดน้ำให้ชุ่มจนน้ำไหลออกจากรูระบายน้ำ แล้วปล่อยให้ผิวดินแห้งก่อนรดครั้งต่อไป
- ตั้งต้นในที่ร่มบางส่วนประมาณ 1-2 สัปดาห์เพื่อให้รากปรับตัว แล้วค่อยย้ายกลับไปที่แสงเต็มวัน
การตัดแต่งกิ่ง
ตัดแต่งขณะเถาพักตัวในฤดูหนาว เมื่อใบร่วงแล้ว เพื่อลดการสูญเสียน้ำจากบาดแผลและลดความเสี่ยงโรคที่ติดมากับแผล และควรเก็บเศษกิ่งออกจากสวนให้หมด
ช่วงเวลาตัดแต่งกิ่ง: ฤดูหนาว, ฤดูใบไม้ผลิ
วิธีตัดแต่งกิ่ง
- ก่อนตัดแต่ง ให้ตัดสินใจว่าจะใช้ระบบตัดแบบกิ่งยาว (cane pruning) หรือกิ่งสั้น (spur pruning) ซึ่งเหมาะกับพันธุ์และรูปทรงค้างที่ใช้
- ตัดกิ่งที่ตายแล้ว เป็นโรค หรือไขว้กันออกก่อน จากนั้นตัดกิ่งที่ไม่แข็งแรงและกิ่งที่ไม่อยู่ในตำแหน่งที่ต้องการ
- สำหรับระบบกิ่งยาว เลือกกิ่งผลที่แก่ เก็บไว้ประมาณ 6–10 ตา แล้วตัดกิ่งเดิมที่ให้ผลแล้วออกให้หมด
- สำหรับระบบกิ่งสั้น ตัดกิ่งเหลือตา 2–3 ตาต่อจุด เพื่อคงจำนวนช่อดอกให้เหมาะสม
- ตัดเหนือตาประมาณ 2–3 เซนติเมตร โดยให้รอยตัดเฉียงเล็กน้อยเพื่อให้น้ำไหลลงและไม่ขังที่รอยแผล
- ปรับจำนวนตาโดยรวมทั้งเถาให้อยู่ราว 30–40 ตาต่อต้นในต้นที่โตเต็มที่ เพื่อไม่ให้เถาโปร่งหรือแน่นเกินไป
- ผูกกิ่งที่เลือกไว้เข้ากับลวดค้างให้เรียบขนานกัน และเก็บเศษกิ่งออกจากโคนต้นเพื่อลดแหล่งโรค
การขยายพันธุ์
ไม้ตอนกิ่งฤดูหนาว (hardwood cutting) · ฤดูหนาว
- ในช่วงปลายฤดูหนาวขณะเถาองุ่น Vitis vinifera พักตัว ให้ตัดกิ่งที่แก่เต็มที่ ยาวประมาณ 20–30 เซนติเมตร และมีตา 3–4 ตา
- ตัดปลายบนเหนือตาสุดท้ายประมาณ 2 เซนติเมตร และตัดปลายล่างชิดใต้ข้อให้เฉียง
- มัดกิ่งเป็นกำ เขียนชื่อพันธุ์ไว้ แล้วฝังโคนลงในทรายชื้นหรือวางในถุงพลาสติกในตู้เย็นประมาณ 2–4 สัปดาห์ เพื่อให้ได้รับความเย็นก่อนปักชำ
- เมื่ออุณหภูมิดินสูงกว่า 10 องศาเซลเซียสในฤดูใบไม้ผลิ ปักกิ่งลงในแปลงหรือกระถางที่ดินร่วนซุยให้เหลือตาบนดินเพียง 1 ตา รดน้ำให้ชุ่มและรักษาความชื้นไว้จนแตกใบ
การปักชำกิ่งอ่อน (softwood cutting) · ฤดูใบไม้ผลิ, ฤดูร้อน
- ในช่วงต้นถึงกลางฤดูร้อน เลือกยอดอ่อนที่เริ่มแข็งตัวเล็กน้อย ตัดให้ยาว 10–15 เซนติเมตร มีใบ 2–3 ใบ
- ตัดใบส่วนล่างออกและเหลือใบด้านบนไว้เพียงครึ่งใบเพื่อลดการคายน้ำ
- จุ่มโคนกิ่งในฮอร์โมนราก แล้วปักในวัสดุผสมพีตมอสกับเพอร์ไลต์ที่ชื้นพอประมาณ
- วางในที่ร่มรำไรหรือใต้ตาข่ายพรางแสง ควบคุมอุณหภูมิประมาณ 20–25 องศาเซลเซียส และคลุมด้วยถุงใสเพื่อรักษาความชื้น ราก�ascertainประมาณ 3–6 สัปดาห์
การตอนกิ่ง (layering) · ฤดูใบไม้ผลิ, ฤดูร้อน
- เลือกกิ่งเถาที่แข็งแรงใกล้พื้นดิน แล้วขูดเปลือกเล็กน้อยบริเวณใต้ข้อประมาณ 2–3 เซนติเมตร
- ฝังส่วนที่ขูดลงในดินร่วนที่ขุดไว้ ใช้หินหรือลวดยึดไว้ ปลายกิ่งให้โผล่เหนือดิน
- รดน้ำให้ดินชื้นตลอดฤดูปลูก โดยทั่วไปรากจะออกภายในฤดูกาลเดียวกัน
- เมื่อมีรากแข็งแรง ตัดแยกออกจากต้นแม่และย้ายปลูกได้ทันที
องุ่นส่วนใหญ่ขยายพันธุ์จากการปักชำกิ่งแก่ได้ง่ายที่สุด ควรเก็บกิ่งไว้ให้ชื้นเสมอและอย่าให้แห้ง เพราะตาที่แห้งจะไม่แตกใบ
เกี่ยวกับ Vitis vinifera
ชื่ออื่น: องุ่นไวน์, องุ่นฝรั่ง, European grape
- ประเภทพืช: ไม้เลื้อย, ไม้เถา
- อายุขัย: ไม้ยืนต้น (perennial)
- การกระจายพันธุ์: มีถิ่นกำเนิดในเอเชียตะวันตกและคอเคซัส รอบทะเลแคสเปียนและทะเลดำ
- ความสูงเมื่อโตเต็มที่: ทั่วไป 5-15 เมตรเมื่อปล่อยให้เลื้อยบนโครงรับ
- ช่วงออกดอก: ฤดูใบไม้ผลิถึงต้นฤดูร้อน
สัตว์เลี้ยง · คน
สัตว์เลี้ยง: ปลอดภัย · คน: มีพิษเล็กน้อย. ผลสุกปลอดภัยต่อคนและสัตว์เลี้ยงในปริมาณปกติ แต่เมล็ด ใบ และเถาที่ไม่สุกอาจทำให้ท้องไส้ปั่นป่วนได้ และผลองุ่นมีความเสี่ยงต่อสุนัขและแมวบางตัวที่อาจเกิดไตวายได้ จึงควรเก็บให้พ้นมือเด็กและสัตว์เลี้ยง
ปัญหาที่พบบ่อย
- โรคราแป้ง: เกิดเป็นผงสีขาวบนใบและผล พบมากในอากาศชื้นและอับลม ควรตัดแต่งให้โปร่งและใช้สารป้องกันเชื้อราเมื่อจำเป็น
- โรคราน้ำค้าง: ทำให้เกิดจุดเหลืองบนใบด้านบนและราขาวด้านล่าง พบในฤดูฝนที่มีความชื้นสูง
- ไรแดง: ดูดน้ำเลี้ยงจากใบทำให้ใบซีดเป็นจุดเหลืองและเกิดใยบาง ๆ ใต้ใบ มักพบในอากาศร้อนแห้ง
- การขาดน้ำหรือรดน้ำไม่สม่ำเสมอ: ทำให้ผลแตกหรือร่วง และผลเล็กไม่หวาน ควรรดน้ำให้สม่ำเสมอโดยเฉพาะช่วงติดผล
- โรคกิ่งแห้งหรือโรคลำต้นจากเชื้อรา: เชื้อราเข้าทางแผลตัดแต่งทำให้กิ่งเหี่ยวและตายทีละส่วน ควรตัดแต่งในสภาพอากาศแห้งและฆ่าเชื้ออุปกรณ์
ประโยชน์
องุ่นยุโรปเป็นพืชเศรษฐกิจที่สำคัญที่สุดชนิดหนึ่ง ใช้ผลสดรับประทาน ทำลูกเกด น้ำองุ่น และไวน์ ใบอ่อนใช้ทำอาหารในหลายวัฒนธรรม เช่น ใบองุ่นยัดไส้ และยังใช้เป็นไม้ประดับเพื่อให้ร่มเงาบนซุ้มในสวนบ้าน
กินได้ไหม?
ผลสุกรับประทานได้ ใบอ่อนและยอดอ่อนรับประทานได้เมื่อปรุงสุก ส่วนเมล็ดและเถาไม่ควรรับประทาน
ประวัติและตำนาน
องุ่นยุโรปถูกนำมาปลูกเพื่อทำไวน์ตั้งแต่ยุคหินใหม่ในบริเวณคอเคซัส มีการกล่าวถึงในตำนานและวรรณคดีโบราณของกรีกและโรมัน ซึ่งเชื่อมโยงกับเทพแห่งไวน์ เช่น ไดโอนีซัสและบัคคัส
รู้หรือไม่?
องุ่นยุโรปเป็นชนิดเดียวกับที่ใช้ทำไวน์ส่วนใหญ่ของโลก และมีการพบเมล็ดองุ่นที่ถูกเผาในแหล่งโบราณคดีในจอร์เจียซึ่งมีอายุราวแปดพันปี
คำถามที่พบบ่อย
ควรรดน้ำVitis viniferaบ่อยแค่ไหน?
ทุก 7 วัน. องุ่นยุโรป (Vitis vinifera) ต้องการน้ำลึกและสม่ำเสมอในช่วงที่กำลังเจริญเติบโตและติดผล แต่ไม่ชอบดินแฉะ ควรรดให้ซึมลึกลงถึงราก แล้วปล่อยให้หน้าดินแห้งก่อนรดครั้งถัดไป ช่วงองุ่นกำลังเปลี่ยนสีและสุก ควรลดน้ำลงเพื่อให้ผลมีรสหวานเข้มข้นขึ้นและลดการแตกของผล ใช้นิ้วจิ้มลงในดินลึกประมาณ 5 เซนติเมตรใกล้โคนต้น ถ้าดินยังชื้นอยู่แสดงว่ายังไม่ต้องรด ถ้าแห้งร่วนแล้วจึงรด สำหรับองุ่นปลูกในกระถาง ให้ยกกระถางดูน้ำหนัก ถ้าเบาผิดปกติแสดงว่าดินแห้งแล้ว
Vitis viniferaต้องการแสงมากแค่ไหน?
แดดจัด (6-8 ชั่วโมงต่อวันของแสงแดดตรง). องุ่นยุโรปเป็นไม้เลื้อยที่ต้องการแสงแดดจัดเพื่อสร้างน้ำตาลในผลและทำให้ไม้เถาแก่และสมบูรณ์ ในที่ร่มมากเกินไปองุ่นจะเจริญเติบโตแบบใบเขียวอวบแต่ให้ผลน้อยและรสไม่หวาน ควรปลูกในตำแหน่งที่รับแดดตลอดวันและมีลมพัดผ่านเพื่อลดความชื้นบนใบ
Vitis viniferaชอบอุณหภูมิเท่าไร?
15–30 °C. องุ่นยุโรป Vitis vinifera ชอบอากาศอบอุ่นและแห้งในฤดูร้อน ต้องการแสงแดดจัดอย่างน้อย 6-8 ชั่วโมงต่อวัน และฤดูหนาวที่มีช่วงพักตัวอย่างน้อย 1-2 เดือนที่อุณหภูมิต่ำกว่า 10 องศาเซลเซียส เพื่อให้ออกผลดีในฤดูถัดไป พันธุ์ส่วนใหญ่ทนหนาวได้ดีเมื่อพักตัวแล้ว แต่ยอดอ่อนที่แตกใหม่จะเสียหายง่ายจากน้ำค้างแข็งปลายฤดูหนาว
Vitis viniferaเป็นพิษต่อแมวและสุนัขไหม?
ปลอดภัยสำหรับแมวและสุนัข ผลสุกปลอดภัยต่อคนและสัตว์เลี้ยงในปริมาณปกติ แต่เมล็ด ใบ และเถาที่ไม่สุกอาจทำให้ท้องไส้ปั่นป่วนได้ และผลองุ่นมีความเสี่ยงต่อสุนัขและแมวบางตัวที่อาจเกิดไตวายได้ จึงควรเก็บให้พ้นมือเด็กและสัตว์เลี้ยง
ปัญหาที่พบบ่อยของVitis viniferaมีอะไรบ้าง?
โรคราแป้ง: เกิดเป็นผงสีขาวบนใบและผล พบมากในอากาศชื้นและอับลม ควรตัดแต่งให้โปร่งและใช้สารป้องกันเชื้อราเมื่อจำเป็น โรคราน้ำค้าง: ทำให้เกิดจุดเหลืองบนใบด้านบนและราขาวด้านล่าง พบในฤดูฝนที่มีความชื้นสูง ไรแดง: ดูดน้ำเลี้ยงจากใบทำให้ใบซีดเป็นจุดเหลืองและเกิดใยบาง ๆ ใต้ใบ มักพบในอากาศร้อนแห้ง การขาดน้ำหรือรดน้ำไม่สม่ำเสมอ: ทำให้ผลแตกหรือร่วง และผลเล็กไม่หวาน ควรรดน้ำให้สม่ำเสมอโดยเฉพาะช่วงติดผล โรคกิ่งแห้งหรือโรคลำต้นจากเชื้อรา: เชื้อราเข้าทางแผลตัดแต่งทำให้กิ่งเหี่ยวและตายทีละส่วน ควรตัดแต่งในสภาพอากาศแห้งและฆ่าเชื้ออุปกรณ์
ควรเปลี่ยนกระถางVitis viniferaเมื่อไร?
ทุก 2-3 ปี หรือเมื่อรากเริ่มแน่นกระถางและชะลอการเจริญเติบโต (องุ่นยุโรป Vitis vinifera). องุ่นยุโรปมีระบบรากลึกและไวต่อการขังน้ำ การย้ายกระถางควรทำตอนต้นฤดูใบไม้ผลิเมื่อยอดเริ่มแตกและอุณหภูมิอยู่ราว 15-20°C เพื่อให้รากฟื้นตัวได้เร็ว หลีกเลี่ยงการย้ายขณะอากาศหนาวจัดหรือช่วงที่ต้นกำลังออกผล
ขยายพันธุ์Vitis viniferaอย่างไร?
ไม้ตอนกิ่งฤดูหนาว (hardwood cutting), การปักชำกิ่งอ่อน (softwood cutting), การตอนกิ่ง (layering). ในช่วงปลายฤดูหนาวขณะเถาองุ่น Vitis vinifera พักตัว ให้ตัดกิ่งที่แก่เต็มที่ ยาวประมาณ 20–30 เซนติเมตร และมีตา 3–4 ตา ตัดปลายบนเหนือตาสุดท้ายประมาณ 2 เซนติเมตร และตัดปลายล่างชิดใต้ข้อให้เฉียง มัดกิ่งเป็นกำ เขียนชื่อพันธุ์ไว้ แล้วฝังโคนลงในทรายชื้นหรือวางในถุงพลาสติกในตู้เย็นประมาณ 2–4 สัปดาห์ เพื่อให้ได้รับความเย็นก่อนปักชำ เมื่ออุณหภูมิดินสูงกว่า 10 องศาเซลเซียสในฤดูใบไม้ผลิ ปักกิ่งลงในแปลงหรือกระถางที่ดินร่วนซุยให้เหลือตาบนดินเพียง 1 ตา รดน้ำให้ชุ่มและรักษาความชื้นไว้จนแตกใบ
คู่มือนี้เขียนอย่างไร
Verdiss เขียนคู่มือแต่ละฉบับด้วย AI จากเอกสารอ้างอิงทางพฤกษศาสตร์ และตรวจสอบชนิดพืชกับ iNaturalist และ Plants of the World Online (Kew) ผู้อ่านให้คะแนนคู่มือแต่ละฉบับได้ในแอป
แหล่งข้อมูล
ข้อมูลของ Verdiss มีไว้เพื่อเป็นแนวทางทั่วไปเท่านั้น อย่ากินหรือใช้พืชเป็นยาโดยอาศัยข้อมูลจากแอป โปรดปรึกษาผู้เชี่ยวชาญ
